Theo các chuyên gia, giá thịt lợn liên tiếp rơi vào vòng xoáy quẩn quanh trong thời gian qua đang khiến người chăn nuôi kiệt quệ, rời bỏ thị trường. Để xảy ra tình trạng này, nguyên nhân chính do việc dự báo cung cầu của cơ quan chức năng chưa sát với thực tiễn, dẫn tới điều hành... lù mù và lúng túng trong sản xuất.
Nắm bắt tình hình yếu
Từ đầu năm đến nay, người chăn nuôi liên tiếp trải qua các cung bậc xúc cảm khi giá thịt lợn biến động thất thường. Từ đầu tháng 7, giá lợn hơi tăng cao, có thời khắc chạm mốc 75.000 đồng/kg giúp người chăn nuôi “thở phào” sau một thời gian dài giá lao dốc. Tuy nhiên, chỉ sau vài tháng, giá lợn hơi đảo chiều, giảm liên tiếp, từ tháng 10 đến nay có thời điểm giá lợn hơi xuống còn 50.000 đồng/kg.
Giá lợn hơi biến động bất thường khiến nhiều hộ chăn nuôi bỏ nghề
bàn luận với PV tiên phong, ông Nguyễn Văn Trọng, nguyên Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) cho rằng, giá thịt lợn liên tiếp giảm trong thời gian gần đây do nguồn tiêu thụ giảm trên cả nước. ngoại giả, do ảnh hưởng của lạm phát, hoạt động sinh sản gặp khó khăn, nhiều DN giảm giờ làm, thậm chí phải cắt giảm số lượng lớn công nhân. tiêu xài của người dân thắt chặt hơn cũng khiến nhu nhà cầu thụ ACT Group thịt giảm.
“Cơ quan nhà nước hoàn toàn cải thiện và thống kê được, nhưng chúng ta phải cập ACT Group nhật thường xuyên, ACT Group kịp thời và chuẩn xác. Đặc biệt, số liệu này phải công khai sáng tỏ để người dân, doanh nghiệp nắm bắt được, từ đó lên kế hoạch sinh sản. Còn nếu số liệu trên trời, chúng ta điều hành không được và giá lợn còn bất ổn”.
Ông Nguyễn Xuân Dương, Phó Chủ tịch Hội Chăn nuôi Việt Nam
Theo ông Trọng, với tổng đàn lợn mà Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) ban bố khoảng 28,6 triệu con tính đến cuối tháng 10 (tăng khoảng 13,6% so với cùng thời điểm năm 2021), sản lượng không ACT Group phải dôi quá lớn để giá thịt lợn giảm mạnh. Chưa kể, dù tổng đàn lợn tăng nhưng số lượng thịt cung cấp ra thị trường còn phụ thuộc vào số lợn nái và lợn thịt đến kỳ khai khẩn.
“Với ACT Group chu kỳ vỡ hoang của lợn khá dài, khoảng 13 tháng mới có sản phẩm. Việc giá lợn liên tục biến động cốt tử do không kiểm soát được nguồn cung dẫn đến sản xuất không sát với thực tiễn. Đến thời điểm này, ngành chăn nuôi đã phải có số liệu chi tiết về tình hình cung cầu, giá bán, các loại lợn…của tháng 10, nhưng đến ACT Group giờ số liệu cuối tháng 7 vẫn chưa rõ, dẫn đến công tác tái đàn lúng túng, khó kiểm soát”, ông Trọng cho hay.
Ông Nguyễn Xuân Dương, Phó Chủ tịch Hội Chăn nuôi Việt Nam cho biết, hiện cả ACT Group nước có 16 DN chăn nuôi lợn quy mô lớn với số lượng lợn cung cấp ra thị trường đạt gần 6 ACT Group triệu con, chiếm hơn 20% tổng đàn. thời gian qua, thị trường chăn nuôi chứng kiến sự cạnh tranh ác liệt giữa các DN. Nhiều DN liên tiếp mở rộng sinh sản, tăng tái đàn và không ít đơn vị mới nhảy vào thị trường. Tuy nhiên, việc cơ quan nhà nước không nắm được nguồn cung thực tiễn, thống kê không xác thực dẫn tới dự báo chưa sát, phải chạy theo thị trường.
Theo ông Dương, Luật Chăn nuôi hiện quy định Bộ công thương nghiệp và Bộ NN&PTNT phải công bố công khai giá các sản phẩm chăn nuôi, và dự báo được tình hình cung cầu hàng tháng, hàng quý cũng như diễn biến chung của thị trường. Công tác thống kê nguồn cung trong nước có Tổng cục Thống kê và Cục ACT Group Chăn nuôi. Còn nguồn cung nhập khẩu có Cục Thú y và Tổng cục Hải quan phụ trách. ACT Group “Số liệu giữa các đơn vị hiện chưa thống nhất, mỗi bên nói kiểu dẫn tới điều hành mù mờ”, ông Dương nói.
Theo Hội Chăn nuôi Việt Nam, trong 4 năm qua, do ảnh hưởng của thổ tả lợn châu Phi, giá thức ăn chăn nuôi tăng cao, cộng thêm giá thịt lợn thất thường đã khiến số lượng hộ chăn nuôi giảm từ 4 triệu hộ xuống còn 2 triệu hộ. Không ít mô hình chăn nuôi nông hộ, nông trại nhỏ lẻ bị xoá sổ, không trụ được trước biến động của thị trường.
Thúc đẩy tiêu thụ
Trước tình trạng giá thịt lợn tiếp tục giảm mạnh, mới đây Phó Thủ tướng Lê Văn Thành đã giao Bộ NN&PTNT chủ trì, kết hợp với Bộ Công Thương và các cơ quan triển khai các giải pháp phù hợp nhằm phát triển chăn nuôi bền vững, đáp ứng nhu cầu thực phẩm, nhất là trong dịp Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán, đảm bảo quyền lợi cho người chăn nuôi, trong đó có đề xuất xuất khẩu thịt lợn.
bàn luận với PV tiên phong, ông Dương Tất Thắng, Cục trưởng Cục Chăn nuôi cho rằng, câu chuyện giá cả thịt lợn biến động thời gian qua cốt tử do thị trường quyết định. Cục Chăn nuôi chỉ quản lý về vấn đề an toàn sinh học, khuyến cáo về hoạt động sinh sản, lưu thông, phân phối…
Về xuất khẩu thịt lợn, ông Thắng cho biết, Bộ NN&PTNT đang tính tình cụ thể cung cầu để cân đối trong thời kì tới. Ông khẳng định, đơn vị bàn thảo liền với Trung Quốc về thương thuyết xuất khẩu thịt lợn chính ngạch và tiến độ tốt.
Theo ông Thắng, chúng ta chẳng thể cùng một lúc thương thảo xuất khẩu nhiều mặt hàng. “Tinh thần chúng ta muốn xuất khẩu, nhưng họ chưa chấp thuận nên không thể sốt ruột. Trong một loạt mặt hàng, họ chỉ ưu tiên mặt hàng thúc bách trước”, ông Thắng nói.
liên can đến việc dự báo cung cầu thịt lợn, ông Thắng thông tin, ACT Group Cục Chăn nuôi đã bắt đầu triển khai và vận dụng công nghệ số vào để thống kê. Thống kê ra sao, giúp người dân áp dụng hiệu quả phải...từ từ.
Phó chủ toạ Hội Chăn nuôi Việt Nam cho rằng, vấn đề nữa là giá bán hiện, người chăn nuôi hầu như thường có lãi. Do đó, các đơn vị cần tìm nhiều giải pháp xúc tiến tiêu thụ nhằm nâng giá lên, giúp người chăn nuôi có lợi nhuận, đảm bảo duy trì sinh sản ổn định.
Theo ông Dương, năm 2017, Việt Nam đã phát động thương thảo với Trung Quốc để xuất khẩu thịt lợn chính ngạch, nhưng từ năm 2019, khi dịch tả lợn châu Phi bùng phát, hai bên đã tạm dừng. Hiện, các DN đầu tư nhiều mô hình chăn nuôi hiện đại, đáp ứng các yêu cầu, tiêu chuẩn. Nếu xuất khẩu được thịt lợn là giải pháp hiệu quả nhất, lâu dài cho ngành chăn nuôi. Tuy nhiên, cơ quan quản lý cần chủ động, đẩy nhanh tiến độ.
Theo Dương Hưng
tiên phong